مهاجرت نخبگان؛ یکی از چالشهای عمده استان!

                
 
با طرح مسأله مهاجرت معلّمان از خوزستان به عنوان یکی از چالشهای عمده نظام آموزشی استان توسط یک از نمایندگان استان در مجلس شورای اسلامی، بار دیگر مسأله مهاجرت نخبگان از استان خوزستان به عنوان یکی از مهمترین عوامل عقب ماندگی استان مطرح می شود و طبعاً باید علل این مهاجرت و خروج نیروهای کارآمد مورد بررسی قرار گرفته و راههای جذب و حفظ نیروهای نخبه در اولویت کاری مقامات استان قرار گیرد.
در جهان امروز حفظ امنیت، کسب اقتدار و قطع وابستگی کشورها، به میزان حجم علم و دانش بکار گرفته در این کشورها وابسته است. علم و دانشی که قدرت‌ آفرین و مولد ابزارهای اقتدار و امنیت است. گنجینه‌های دانش هر کشور را مولدین علم و دانش یعنی انسانهای صاحب فکر و خلاق افزایش می‌دهند و با وجود چنین افرادی است که لحظه به لحظه بر ذخایر علمی افزوده می‌شود، فنآوریهای جدید بدست می‌آید و زمینه برای افزایش تصاعدی ذخیره علمی، خلق ابزارهای قدرت و توسعه‌ی امنیت و اقتدار ملی فراهم می‌گردد. کوششی که کشورهای جهان، بخصوص کشورهای صنعتی، در جهت جذب صاحبان اندیشه و نخبگان سایر کشورها بعمل می‌آورند نیز با آگاهی از این حقیقت است.
علاوه بر تلاشهایی که مستقیماً برای شناسایی و جذب دانشمندان و ذخائر علمی سایر کشورها صورت می‌گیرد، بسیاری از سرمایه گذاریهایی که در زمینه افزایش رفاه اجتماعی، توسعه اقتصادی و ارتقاء فرهنگی انجام می‌شود، بنوعی زمینه ساز جذب صاحبان فکر و اندیشه خواهد بود. سود فراوان و منافع بیشماری که کشورهای صنعتی از جذب مغزها بدست می‌آورند دقیقاً معادل زیانهای جبران ناپذیری است که بر صاحبان اصلی این مغزها یعنی کشورهای مهاجر فرست وارد می‌شود.
امروز فرار مغزها واقعیت اجتناب‌ناپذیری است که پیشگیری از آن بوسیله عوامل محدود کننده‌، نه ممکن و نه منطقی است.
این مسئله در بین مناطق مختلف یک کشور نیز جاری است. استان ما خوزستان نیز از استانهایی است که باوجود دارا بودن استعداد فراوان در پرورش نخبگان، به دلایل گوناگون دچار عارضه فرار مغزهاست. میل به خروج از خوزستان مرتباً در حال افزایش بوده است و تا زمانی که نتوانیم شرایط مناسب را برای حفظ و جذب نخبگان فراهم کنیم این روند زیانبار ادامه خواهد داشت.
با کمی دلسوزی و دقت می‌توان بسیاری از عوامل مؤثر در ترک دائمی یا تبدیل ترک موقت به خروج همیشگی از استان را معلوم کرد. اگر چه ممکن است تغییر بعضی از این عوامل به دلایل گوناگون ناممکن به نظر آید، اما با برنامه ریزی صحیح و هدفمند می‌توان از تأثیر بعضی از عوامل قابل تغییر کاست و انگیزه‌های مهاجرت را کمتر و فرار مغزها را به حداقل رساند تا با جذب نیروهای جایگزین تا حدودی این خسارت را جبران کرد. با اینهمه نباید این واقعیت را از نظر دور دانست که میل به مهاجرت و دسترسی به زندگی بهتر از انگیزه‌های والای انسانی است و توصیه دین مبین اسلام نیز بر بهره‌گیری انسانها از مواهب ارض واسعه الهی است و هجرت برای رسیدن به زندگی بهتر است. با قبول این واقعیت که بر طبیعی بودن و ارزشمندی مسئله هجرت و جستجو برای زندگی متعالی در دیگر نقاط در صورت لزوم، تأکید دارد و با وجود تلاشی که بهرحال برای نگهداری نخبگان استان و یا جذب جایگزین از سایر مناطق باید صورت گیرد، باید راهکارهائی برای کاهش زیانبار مهاجرت صاحبان اندیشه و نیروهای کارآمد استان یافت، و طبیعی است که در این مورد تلاش برای کاهش مهاجرت معلمین به جهت تأثیر گذاری زیادی که این مسأله بر روی تربیت نسل آینده و منافع دراز مدّت استان و  کشور دارد از اولویتی ویژه برخوردار است.
موسوی زاده
 

برچسب ها : مهاجرت مهاجرت نخبگان استان خوزستان