فاجعه خشکی تالاب بین المللی شادگان را جدّی بگیریم!

هانطور که پیش بینی شده بود بدلیل انتقال بخشی از آب رودخانه های استان خوزستان به مناطق کویری و سد سازیهای بدون توجیه در مسیر این رودخانه ها و کاهش چشمگیر ورودی آب و عدم تأمین کامل حقابه، تالابهای استان سیر حرکت بسوی خشک شدن را در پیش گرفتند و فی المثل بنا به نقل رئیس اداره احیای تالابهای اداره کل حفاظت محیط زیست استان، 58 درصد از مساحت تالاب بین المللی شادگان  که بزرگترین تالاب کشور است، خشک شده است. تالابی که علاوه بر تأثیر گذاریهای بیشمار زیست محیطی، تأمین کننده معیشت هزاران خانوار ساکن در حاشیه این تالاب است و با خشک شدن هر قطعه آن ضمن از دست رفتن فواید وجود این تالاب و اختلال در معیشت مردم، بستر بزرگی برای تولید گردوغبار و آلودگی بیشتر هوا نیز در استان فراهم می شود.
 تالاب شادگان که در سال ۱۳۵۴ ثبت جهانی شده است از میان ۱۸ تالاب ثبت شده در یونسکو، ششمین تالاب جهانی به حساب می آید. وسعت ۵۰۰ هزار هکتاری، تنوع بی‌نظیر زیستی ناشی از همجواری آب شیرین و شور، زیبائی‌های خیره‌کننده، طبیعت دست‌نخورده و ظرفیت‌های زیست‌محیطی، اجتماعی، گردشگری، اقتصادی و اشتغالزایی، تالاب شادگان را به سرمایه ای ارزشمند برای کشور تبدیل کرده است که با تلاش و هزینه ای مختصر می تواند منبعی دائمی برای تامین معیشت مردمان ۱۸۷ روستا و ۵ نقطه شهری همجوار آن و محلی برای جذب گردشگران مشتاق طبیعت از سراسر جهان باشد. توده گیاهی سالیانه این تالاب که بدون هزینه تولید می شود حدود ۱۶ میلیون تن است که ۶۰ درصد علوفه دامی منطقه از آن تامین می گردد و قابلیت استفاده در صنایع کاغذ، چسب، کانتکس، مقوا، خوراک دام و داروسازی را دارد.
با اینهمه آنچه نباید بشود، شد و علیرغم هشدارهای صریح قبلی و تذکّرات مکرّر در مورد خطر خشک شدن بزرگترین تالاب ایران، همانطور که گفته شد امروز با خشک شدن 58 درصد از مساحت این تالاب روبرو هستیم که اگرچه گرمای شدید هوا و تبخیر آب در این رویداد بی تأثیر نبوده لیکن علّت اصلی را در خشک شدن این تالاب بین المللی باید تأمین نشدن حقابه آن دانست که عامل مهم آن احداث سدهای بی توجیه و مصرف سهم این تالاب در مناطق بالا دستی است و این فاجعه در حالی رخ می دهد که در دولت سیزدهم قرار بود سند توسعه این تالاب تهیه شود و اقدامات همه جانبه ای جهت حفظ این تالاب صورت گیرد.
بارها نوشتیم که این تالاب منحصربفرد و ۵۰۰ هزار هکتاری، که از سال ۷۲ وارد فهرست قرمز تالابهای بین المللی(لیست مونترو) شده، در معرض خطر شدید خشک شدن قرار دارد و در صورت بی توجّهی در تأمین حقابه و خشک شدن آن، ضمن نابودی صدها گونه گیاهی و جانوری این تالاب و اختلال در معیشت مردم مجاور آن، احتمال تبدیل آن به یکی از بزرگترین کانونهای گردوغبار داخلی نیز وجود دارد و اینهمه نتیجه کم توجّهی به ساماندهی و سازماندهی امکانات و ظرفیتهای کشور بمنظور استفاده از مزیّتهای مناطق گوناگون و تامین حداکثری منافع ملّی است.
از آنجا که فاجعه خشک شدن بزرگترین تالاب کشور می تواند در استان و کشور فجایع دیگری را بدنبال داشته باشد، لازم است جهت پیشگیری از ادامه خشک شدن تالاب و احیاء مجدّد آن مقامات استان و نمایندگان مجلس تأمین حقابه این تالاب و دیگر تالابهای استان و اجرای سند توسعه آن را در اولویت کاری خود قرار دهند و تا زود است مانع ادامه این فاجعه و فجایع پیرو آن شوند. ان شاء ... .
موسوی زاده
 

برچسب ها : خشکی تالاب بین المللی شادگان تالاب بین المللی شادگان خشکسالی