کتابخوانی و معیار صحیح تعیین سرانه مطالعه!

  
 
از امروز سی و سومین هفته ملّی کتاب و کتابخوانی در حالی در سراسر کشور آغاز شده که افتتاحیه آن در پایتخت کتاب ایران یعنی شهر اوز در استان فارس برگزار می شود، شهر کوچکی که در رقابتی سنگین با شهرهای بزرگ متقاضی عنوان پایتختی کتاب ایران، توانست در کسب این عنوان از دیگر مدعیان پیشی گیرد. گفتنی است هفته کتاب و کتاب‌خوانی هر سال از ۲۴ تا ۳۰ آبان‌ماه با هدف ترویج فرهنگ مطالعه و گرامی‌داشت نویسندگان، ناشران و کتابداران در سراسر کشور برگزار می‌شود  و هرسال یکی از شهرهای کشور که بیشترین فعالیت را در ترویج کتاب و کتابخوانی داشته به عنوان پایتخت کتاب کشور برای مدّت یک سال انتخاب می شود و بیا داشته باشیم که در اولین دوره انتخاب پایتخت کتاب، با تلاش اداره کل فرهنگ و ارشاد اسلامی خوزستان و شهرداری،  شهر اهواز به عنوان پایتخت کتاب ایران انتخاب شده بود.
بدون تردید یکی از مهمترین دستاوردهای بشری و از بزرگترین تجلیات فرهنگ انسانی کتاب  است که با وجود پیشرفتهای خیره‌کننده بشر در عرصه دانش و نوآوری‌های انتقال مفاهیم، نه تنها از جایگاه رفیعش کاسته نشده که برارزش و اعتبارش افزوده نیز شده است. آنچه معمولا در روز و هفته کتاب بیشتر مورد توجه قرار می گیرد، مسئله سرانه مطالعه کتاب است که به عنوان یکی از شاخص‌های توسعه سازمان ملل از ابزارهای ارزیابی توسعه کشورها و مقایسه آنها با یکدیگر به حساب می‌آید.
براساس گزارشات یونسکو کشورهائی مانند ژاپن و انگلیس با نزدیک ۲ ساعت و ترکیه و مالزی با حدود ۱ ساعت و ایران با کمتر از نیم ساعت مطالعه سرانه در روز شناخته می شوند لیکن صرفنظر از تلاشی که برای جبران این نقیصه باید صورت گیرد، توجه به دو نکته حائز اهمیت است:
الف: در کشورهای آزاد از قید دین و اخلاق، بخش عمده‌ای از کتب منتشره را کتابهای غیراخلاقی و مغایر با ارزشهای الهی تشکیل می دهند، که در قالب داستانهای بلند و کوتاه جذاب، یا سرگرمی و یا شبه‌اخلاقی منتشر شده و معمولا طرفداران بسیار دارد و طبعا در محاسبه سرانه مطالعه این کشورها به عنوان یکی از شاخصه های توسعه به رخ کشورهائی که از آفات این سموم روحی در امانند، کشیده می‌شود.
نتیجه تربیت و ظهور موجوداتی وحشی و خونریز همچون هیتلر و استالین و بوش و مکرون و ترامپ و نتانیاهو و نیز مردم و سربازانی که بدون هیچ توجیهی به کشورهای دیگر تجاوز کرده و ضمن غارت ثروت آنها، میلیونها انسان ناآشنا و بی گناه را به خاک و خون می کشند، ای بسا مطالعه همین نوع کتب باشد که در کارنامه افتخارآمیز سرانه مطالعه آنان آورده می شود.
ب: از آنجا که در محاسبه سرانه ملّی مطالعه معمولا معیارهای غربی به کار گرفته می شود، برخی از شاخصهای محاسبه مانند مطالعه کتب درسی، مطالعات اینترنتی، مطالعه کتب مذهبی بویژه کتبی که معمولا در قریب به اتفاق خانه های مسلمان، در طول شبانه‌روز مورد مطالعه قرار گرفته و در رشد و کمال انسانها بسیار موثرند، اوجگیری مطالعه کتابهای مذهبی بخصوص قرآن و نهج البلاغه و مانند آن در ماههای رمضان و محرم و صفر و مانند آن مورد توجه قرار نمی گیرند و میزان سرانه کتابخوانی، بسیار کمتر از آنچه هست نشان داده می‌شود، بنابراین ضمن تاکید مجدد بر ضرورت رفع نقیصه کم‌توجهی به خواندن کتابهای مفید در کشور و لزوم افزایش جهشی سرانه مطالعه، مجدّداً پیشنهاد می‌شود در محاسبه سرانه مطالعه در کشور و بویژه مقایسه این شاخص با دیگر کشورها حتی الامکان به نوع و محتوای کتب مورد مطالعه نیز توجّه شود.
موسوی زاده


 

برچسب ها : کتابخوانی سرانه مطالعه کتاب